Harsh Times: Lijden van een acteur

Inmiddels is duidelijk dat Christian Bale bij de keuze van zijn rollen niet voor de makkelijkste weg kiest. Legendarisch is zijn voorbereiding voor de film The Machinist, waarvoor hij maar liefst 27 kilo afviel (eenderde van zijn gewicht). Of het nu leven op één appel en een blikje tonijn per dag is, of zich in minder dan drie maanden oppompen voor zijn rol als Batman, hij draait er zijn hand niet voor om. Ook in het recente Rescue Dawn (van enfant terrible Werner Herzog) gaat Bale lichamelijk wéér tot het uiterste om zijn rol vorm te geven.

In Harsh Times zijn het niet zozeer de lichamelijke ontberingen die het lijden van Bale moeten weergeven. Hier is het is de totale disfunctionaliteit ten gevolge van posttraumatische stress waar zijn personage mee kampt. ‘Trash-nistan’ wordt Afghanistan ook wel genoemd door de ex-commando Jim David (Bale). Niet eens zo’n vreemde vergelijking, want bij de opening van Harsh Times is het direct duidelijk dat chaos overheerst bij het uitvoeren van zijn militaire operaties. Helemaal in zijn element voert Jim met iets teveel precisie en plezier zijn moordende taak uit.

Onderbuik
Eenmaal terug in Los Angeles is het voor hem moeilijk zich weer aan te passen aan het dagelijkse leven. Samen met zijn beste vriend Mike Alvarez (de talentvolle Freddie Rodriguez) brengt Jim al rijdend in zijn auto de dagen drinkend en stoned door. Tot grote ergernis van Alvarez’ vriendin, die vindt dat hij een slechte invloed heeft op Mike. Als Jim een gedroomde baan als politieagent bij de LAPD vanwege een drugsakkefietje aan zijn neus voorbij ziet gaan, slaan bij hem langzaam maar zeker de stoppen door.

Veel aspecten van Harsh Times, in het bijzondere de scènes waarbij de twee hoofdrolspelers rond rijden door de getto’s van LA, doen denken aan Training Day. Een echte verrassing is dat niet. Debuterend regisseur David Ayer is namelijk verantwoordelijk voor het scenario dat Denzel Washington zijn tweede Oscar bezorgde. Net als in Training Day geeft Harsh Times een beeld van de onderbuik van Los Angeles, met zijn kleurrijke mix van etnische groepen en rivaliserende bendes, waar geweld aan de orde van de dag is.

Weinig meedogen
Ayer levert met Harsh Times een indrukwekkend maar ook een wat onevenwichtig debuut af. Met veel flair en gevoel voor dramatiek brengt hij de neergang van beide mannen in beeld. De camera zit hen continu op de huid, alsof er geen ontsnappen mogelijk is. Niet voor Jim en Mike, maar ook zeker niet voor de kijker. De geweldserupties zijn vaak onverwacht en bikkelhard. Maar Harsh Times lijkt soms iets teveel te willen zeggen dan het scenario toe laat. De mentale neergang van Jim is indrukwekkend door Bale neergezet. Hij is een onberekenbare natuurkracht waar absoluut niet mee gesold kan worden. Maar de uitwerking waarom Jim is geworden wat hij is, krijgt te weinig ruimte. We zien wat flashbacks van zijn oorlogsverleden maar daardoor wordt Jim niet zozeer een tragisch figuur. Hij is vooral een vervelende klootzak voor wie de kijker weinig mededogen voelt.

Ramkoers
Aan Mike Alvarez de taak om Jim in de hand te houden. Maar het personage heeft in het script een te willoos karakter om indruk te maken. Hij lijkt vooral een observerende rol in de film te hebben en laat zich zonder morren meeslepen in de hellevaart van Jim, zonder veel kanttekeningen te plaatsen. Vreemd als je bedenkt dat het je beste vriend is die op ramkoers ligt.

Ayer’s script verschaft dan niet altijd de inzichten waar het op mikt, toch is Harsh Times een boeiende rolprent die veel woeste kracht en onderhuidse spanning op roept en op momenten een broeierige en intense ervaring biedt. Voor zijn rol als ex-commando is misschien weinig meedogen op te brengen. Maar Christian Bale bewijst eens te meer één van de interessantste acteurs van zijn generatie te zijn. Met zijn onberekenbare rol trekt hij weer alle aandacht naar zich toe.
Even lijkt het er op dat Jim toch vrede vindt tijdens een weekend in Mexico. Maar dat blijkt schijn. En zo scheurt de film op een onvermijdelijk gewelddadig einde af waarbij niemand er zonder kleerscheuren vanaf afkomt. Daarmee is het ook een klap in het gezicht van de kijker. Het personage van Bale wordt uit zijn lijden verlost en vindt eindelijk rust. Voor de acteur Bale laat die dag hopelijk nog lang op zich wachten.

DVD Bespreking
De uitvoering van Harsh Times is mager. De disc bevat een trailer van de film en een korte Making Of. Interessant is het te zien dat David Ayer grote moeite had om de film gefinancierd te krijgen en daarom maar zijn eigen centen in de film heeft gestoken. Verder heeft de korte docu niet meer om het lijf dan een paar interviews met de hoofdrolspelers. Het beeld is 1.85:1 en ziet er haarscherp uit. Het geluid is zowel in Dolby 5.1, DTS en Stereo 2.0.

Voor zijn rol als ex-commando en absolute klootzak is weinig meedogen op te brengen. Maar Christian Bale bewijst eens te meer één van de interessantste acteurs van zijn generatie te zijn. Met zijn onberekenbare rol trekt hij weer alle aandacht naar zich toe. Ayer levert met Harsh Times een indrukwekkend maar ook een wat onevenwichtig debuut af. De rolprent weet niet altijd de inzichten duidelijk te maken waar het zich op richt . Maar ondanks deze scriptmanco’s is Harsh Times een boeiende en woeste film geworden dat zijn publiek verdiend.